Στη μελέτη των ριβοσωμάτων το Νόμπελ Χημείας 2009


Το Βραβείο Νόμπελ Χημείας για το 2009 απονεμήθηκε στους Βενκατραμάν Ραμακρίσναν, Τόμας Στάιτζ και Άντα Γιόναθ, για τις μελέτες τους στη δομή και τη λειτουργία των ριβοσωμάτων. Τα ριβοσώματα αποτελούν σημαντικές μονάδες της κυτταρικής δομής, παράγουν πρωτεΐνες που με τη σειρά τους ελέγχουν τη χημεία όλων των ζωντανών οργανισμών. Εξαιτίας του σημαντικού τους ρόλου στη ζωή, αποτελούν στόχο πολλών νέων αντιβιοτικών.

Οι τρεις νικητές του φετινού Νόμπελ Χημείας ανακάλυψαν τη μορφή των ριβοσωμάτων και τον τρόπο που λειτουργούν στο ατομικό επίπεδο. Και οι τρεις χρησιμοποίησαν μία μέθοδο που ονομάζεται κρυσταλλογραφία ακτίνων Χ για να εντοπίσουν τη θέση καθενός από τα εκατοντάδες χιλιάδες άτομα που απαρτίζουν το ριβόσωμα.

Η κατανόηση του τρόπου λειτουργίας του ριβοσώματος και των εσωτερικών διεργασιών είναι σημαντική για την κατανόηση της ζωής, επισημαίνει η ανακοίνωση της Επιτροπής των Βραβείων. Αυτή η γνώση μπορεί να τεθεί σε άμεση πρακτική χρήση. Πολλά από τα σύγχρονα αντιβιοτικά θεραπεύουν διάφορες ασθένειες εμποδίζοντας τη λειτουργία των βακτηριακών ριβοσωμάτων. Χωρίς τα οργανικά ριβοσώματα, τα βακτήρια δεν θα μπορούσαν να επιβιώσουν. Αυτός είναι ό λόγος που αποτελούν τόσο σημαντικό στόχο των νέων αντιβιοτικών.

Οι τρεις επιστήμονες δημιούργησαν τρισδιάστατα μοντέλα που δείχνουν τον τρόπο που τα διαφορετικά αντιβιοτικά επιδρούν στο ριβόσωμα. Αυτά τα μοντέλα χρησιμοποιούνται στην ανάπτυξη νέων αντιβιοτικών, βοηθώντας με αυτό τον τρόπο την αντιμετώπιση ασθενειών. Οι Ραμακρίσναν και Στάιτζ είναι Αμερικανοί πολίτες, ενώ η Γιόναθ είναι από το Ισραήλ.

www.kathimerini.gr